Sıfır Faktöriyel Neden Bire Eşit? - 0!=1
Konuya öncelikle faktöriyelin tanımından başlamak doğru olacaktır.
Tanım: 1’den büyük bir n doğal sayısı için, 1’den n’ye kadar olan doğal sayıların çarpımına n faktöriyel denir ve n! ile gösterilir. Yani n! = n*(n-1)*(n-2)*...*1 şeklinde gösterilir ve n!= n*(n-1)! denir. Burada eşitliğin her iki tarafının da tanımlı olması gerektiğini de belirtelim...
6! ele alalım: 6*5*4*3*2*1 şeklinde hesaplanır ve bu adet 6 sayının çarpımıdır. Aynı şeklide 5!= 5*4*3*2*1 yani 5 adet sayının çarpımı. Peki 0! nedir? 0 adet sayının çarpımı nasıl hesaplanır? Yazımın hemen başındayken belirteyim ki 0!=1 ifadesi ispatı olan bir eşitlik değildir ve tamamen tanımdan kaynaklı bir kabuldür.
Bazı sitelerde 0!=1 hakkında bazı ispatlar sunulur. Fakat bu ispatların da aslında yanlış olduğunu söylemek doğru olur çünkü bu ifade tamamen tanımdan kaynaklı olarak 1 kabul edilmiştir. Şimdi gelin sunulan ispatlara bir göz atalım...
n!=n*(n-1)! olduğunu belirtmiştik. 0! in kanıtı olarak öne sürülen argüman şudur:
n=1 için, 1!=1*0!
1!=1 olduğundan 1=1*0! o zaman 0! de 1 olur .
Fakat tanımda da belirttiğimiz üzere eşitliğin her iki tarafı da tanımlı olmalı. Yani n! tanımlı olduğu gibi (n-1)! de tanımlı olmalı. Şimdi n=1 için düşündüğümüzde 0! 'in ne olduğunu bilmeden eşitliğin karşısına yazdığımızda tanımlı olmayan bir ifade ile işlem yapmış oluruz yani önce 0!'i tanımlamamız gerekir. Dolayısıyla böyle bir ispat söz konusu değildir.
O zaman faktöriyel kavramının tanımını kısaca şu şekilde gösterebiliriz:
I) 0!=1
II) (n+1)!=(n+1)*n!
o halde 3! ele alalım:
3!=3*2!
2!=2*1!
1!=1*0!
0!=?? diye kaldığımızda ise tanım devreye girer. Yani faktöriyel ifadesine bir yerden başlamamız gerekir yoksa hiçbir şekilde kanıtlayamayız. Buradan da geriye dönerek:
1!=1
2!=2
3!=6 bulmuş oluruz.
0! ispatıyla ilgili öne sürülen bir başka ifade ise kombinasyondur. Kombinasyon formülü C(n,r)=n!/r!(n-r!) dir. "6 kişi arasından 6 kişi kaç farklı şekilde seçilir?" sorusunun cevabı kombinasyonla bulunur ve sorunun cevabının 1 olduğu barizdir. Dolayısıyla kombinasyon ispatı olduğunu öne sürenler şöyle der:
C(6,6)= 6!/6!*0! =1 ve bu durumda 0!=1 olur. Bu da tıpkı ilk argüman gibi hatalıdır. İfadelerin önce tanımlı olması gerekir.
Kaynak: https://www.youtube.com/watch?v=T97dGFB7dww

Hiç yorum yok: